است و كسى با ايشان شريك نيست ، و يك در ديگر باب لظى است ، و يك در ديگر باب سقر است ، و يك در ديگر باب هاويه است هركه از آن در داخل شد هفتاد سال در جهنّم فرو مىرود ، پس جهنّم جوشى مىزند و ايشان را به طبقهء بالا مىافكند ، پس باز هفتاد سال ديگر فرو مىروند ، و هميشه در جهنّم حال ايشان اين است ، و يك درى است كه از آن دشمنان ما و هركه با ما جنگ كرده و هركه يارى ما نكرده داخل جهنّم مىشوند ، و اين در بزرگترين درهاست ، و گرمى و شدّتش از همه بيشتر است « 1 » . و منقول است از ابن عباس كه : دو يهودى به خدمت حضرت امير المؤمنين عليه السّلام آمدند پرسيدند كه : بهشت و دوزخ در كجايند ؟ حضرت فرمود : بهشت در آسمان است ، و جهنّم در زمين است « 2 » . و به سند معتبر منقول است كه از حضرت صادق عليه السّلام پرسيدند از معنى فلق ، فرمود : درّه‌اى است در جهنّم كه در آن هفتاد هزار خانه است ، و در هر خانه هفتاد هزار يورت است ، و در هر يورتى هفتاد هزار مار سياه است ، و در شكم هر مارى هفتاد هزار سبوى زهر است ، و جميع اهل جهنّم را بر اين درّه گذار مىافتد « 3 » . و در حديث ديگر فرمود : اين آتش شما كه در دنيا هست يك جزو است از هفتاد جزو آتش جهنّم كه هفتاد مرتبه آن را به آب خاموش كرده‌اند و باز افروخته شده است ، و اگر چنين نمىكردند هيچ‌كس طاقت نزديكى آن نداشت ، و جهنّم فريادى در محشر برآورد كه جميع ملائكهء مقرّبين و انبياى مرسلين از بيم آن به زانوى

--> ( 1 ) بحار الانوار 8 / 285 ح 11 . ( 2 ) بحار الانوار 8 / 286 ح 13 . ( 3 ) بحار الانوار 8 / 287 ح 17 .